Талды 2 қорымы. Ерте темір дәуірі, біздің заманымызға дейінгі УІ-У ғғ.

Нысананың аты және уақыты: Талды 2 қорымы, ерте темір дәуірі;

Орналасқан жері: Қарағанды облысы, Қарқаралы ауданы, Қасым Аманжолов селолық округі;

Табылған уақыты: 2010 жылдың 14 шілдесі;

Анықтамасы: Қасым Аманжолов ауылынан ОШ 1,41 шм, Кент ауылынан ООШ 14,1 шм, Қарқаралы қаласынан 44,1 шм, әр дәуірлік құрылыстардан тұратын 60 нысан тіркелген:

а) 7 тас-топырақтан үйілген диаметрі 20-43 м, биіктігі 2-3,5 м сақ патшалары  қорғандары;

б) 1,5 -2 м х 1,5 – 2 м. тік бұрышты 3 тас қоршау;

в) қалғандары диаметрі 1,5 м., биіктігі 0,3-0,2 м. тастан салынған нысандар.

Ескерткіштерді археологиялық зерттеу жұмыстары 2009 жылы «2008-2010 жылдарға арналған Қарағанды облысы бойынша «Мәдени-мұра» аймақтық бағдарламасы» аясында басталды. 2010 жылы Қарағанды облысы бойынша тарихи-мәдени мұраны зерттеу және қорғау жоспарына сәйкес «Орталық Қазақстанның ерте темір дәуірі ескерткіштері» тақырыбы бойынша Талды 2 қорымында зерттеу жұмыстары жалғастырылды. 2009-2010 жылдары Тасмола археологиялық мәдениетінің 6 сақ патша қорғандары зерттелді.

Зерттеу жұмыстарын тарих ғалымдарының кандидаты, археолог Арман Зияденұлы Бейсенов жүргізді.(Институт археологии  им.А.Х.Маргулана).

Мұндағы 5 қорған бірегей деректер берді. Диаметрі 30 м., биіктігі 2,1 м. Қорған ерте заманда тоналғанына қарамастан, табылған бұйымдар ерекше ғылыми және мәдени құндылықтарға ие. Жүздеген ұсақ қабықша, түйіршектерді санамағанда, 130- дан астам алтын бұйымдар, 14 садақ жебесі, тас моншақтар бар. Ескерткіш мерзімі б.з.д. 6-5 ғ.